صنایع دستی استانها

صنایع دستی گیلان چیست؟

معرفی صنایع دستی و سوغاتی گیلان

در این مقاله قصد داریم در مورد استان گیلان و صنایع دستی گیلان صحبت کنیم.

استان سرسبز گیلان مانند تکه ایی از بهشت است که در بخش شمالي كشور با مساحت ۱۴۷۱۱ كيلومتر مربع واقع شده است که با کشور آذربایجان مرز بین المللی دارد.

سالانه بیشتر از  یک میلیون توریست و مسافر جذب این استان زیبا و گردشگری می شوند که از تنوع غذایی و مکان های دیدنی زیادی برخوردار است.

به معروف ترین سوغاتی که از این استان میتوان اشاره کرد کلوچه لاهیجان و فومن است که کمتر کسی هست که اسم آن را نشنیده باشد.

گیلان نیز مانند دیگر استان های کشور عزیزمان ایران دارای صنایع دستی فراوانی است.

صنایع دستی به دسته ای از صنایع گفته می شود که تمام یا بخشی از مراحل تولید و ساخت فرآورده های آن با دست انجام بگیرد و با توجه به ذوق و هنر اهالی هر منطقه با توجه به امکانات و شرایط اقلیمی و مواد اولیه ساخته و تهیه می شود.

با توجه به شرایط آب و هوایی گیلان و موقعیت جغرافیایی و سابقه درخشان اهالی این استان سرسبز و زیبا در بخش هنر و صنعت باعث شده است که استان گیلان دارای صنایع دستی با تنوع زیاد باشد.

گیلان هم مانند بسیاری دیگر از استان های کشورمان نخستین دست ساخته هایشان از سنگ و استخوان،پوست و پشم حیوانات تهیه می شد.

اگر بخواهیم از مهم ترین صنایع دستی گیلان نام ببریم: میتوانیم به چادر شب بافی، انواع تولیدات حصیری و چوبی، چموش، سفالگری و … اشاره کنیم.

صنایع دستی گیلان

چادر شب بافی:

چادر شب بافی بیشتر در ‏بخش وسیعی از شرق استان گیلان در منطقه مابین کلاچای و چابکسر رواج دارد.

این چادر شب را در قدیم با ابریشم خاص می بافتند که معمولا جزو جهیزیه دختران شهر نیز بود ؛ اما اکنون با نخ مصنوعی ابریشم و پشم و الیاف مصنوعی تولید می شود که برای روتختی یا کوسن و رومبلی نیز کاربرد دارد که با توجه به رنگ ها و نقش های متنوع خیلی از توریست ها را به خود جذب می کند.

چادر شب برروی دستگاهی چوبی شکل (به نام پاچال) که با دست ساخته شده است به روش نواری تولید می شود و بعد برش داده و به صورت عرضی دوخته خواهد شد.

چادر بافی در صنایع دستی گیلان

نازک کاری چوب:

این هنر تولیدات متنوعی دارد و شامل انواع ظرف ها،عصا و اشیاء تزئینی می باشد که ذوق و هنر مردم این خطه را در آثار تولید شده از این هنر می توان دید.

نازک کاری چوپ در صنایع دستی

گلیم بافی:

گلیم به عنوان اولین زیرانداز بشر بوده است که سابقه تولید و قدمت آن بسیار طولانی است.

عمده تولید این محصول در شهرهای رشت، تالش، رضوانشهر و آستارا استان گیلان انجام می شود که به ۲ روش “دو رو” یا “ساده”  بافته می‌شود.

گلیم بافی صنایع دستی گیلان

حصیر بافی (مروار بافی) :

بافت وسایل مختلف مثل سبد، کیف، میوه خوری و . . . با ساقه های تَر و تازه گیاهان و چوب نازک درختانی است که خشک شده باشند.

اکنون بافت حصیر در بندرانزلی و خمام ترویج بیشتری دارد و به عنوان صنایع دستی در این مناطق بیشتر مورد استقبال قرار گرفته است.

حصیربافی صنایع دستی گیلان

بامبو بافی:

بامبو کلمه ای چینی می باشد و در اصل همان نی خیزران است.

این صنعت در گیلان همزمان با رواج کشت ‏چای به دلیل ارتباط غیرمستقیمی که با آن داشته رواج پیدا کرده است.

بامبو معمولا در مرداب ها و اطراف رودخانه های رشت و لاهیجان به فراوانی دیده می شود این هنر بیشتر درشهر لاهیجان به خصوص روستای لیاستان بافته و تولید می شود.

بامبو بافی در صنایع دستی گیلان

سفالگری:

این هنر و حرفه بیشتر در شهرهای آستارا, انزلی, رودسر, صومعه سرا, لاهیجان و تالش استان گیلان رواج است.

طبق آمار هنر زیبای سفالگری حدود هزاران سال قبل توسط زنان اختراع شده است.

در این استان به دلیل شرایط آب و هوایی که همیشه مرطوب است و بارندگی در جریان است مواد اولیه سفال به راحتی و زیاد در دسترس است.

در ایام گذشته به خاطر بارش های طولانی و زیاد از سفال برای پوشش پشت بام ها و ظاهر ساختمان های خود استفاده می کردند.

سفال گری در صنایع دستی گیلان

چموش دوزی:

یکی از قدیمی ترین صنایع دستی گیلان چموش یا همان “چاروق”  می باشد که تولید آن در اطراف فومن رواج بیشتری دارد.

این کفش سنتی به طور کامل از چرم طبیعی دوخته می شود و از هیچ گونه چسب و میخی در آن استفاده نمی شود.

در حال حاضر کمتر از چموش در بازار کفش استفاده می شود؛ اما خیلی از توریست ها و مسافرین گیلان آن را به عنوان سوغاتی و یا برای دکور و تزئین خریداری می کنند.

چموش دوزی در صنایع دستی گیلان

نمد مالی:

بیشترین موادی که برای تولید نمد از آن استفاده می شود، پشم گوسفندان است. در استان گیلان تولید نمد در شهر های رودسر، رودبار و تالش رواج بیشتری دارد و اهالی این شهر بیشتر از دیگر شهرهای گیلان به تولید نمد می پردازند.

استحکام، زیبایی، ظرافت و مرغوبیت از ویژگی هایی است که این نمدها دارند.

نمد بافی یکی از پر کاربردترین حرفه هایی است که میتوان از آن نام برد. از نمد بیشتر برای زیر انداز استفاده می کنند.

نمد مالی در صنایع دستی گیلان

رشتی دوزی:

رشتی دوزی از صنایع دستی می باشد که مختص خود استان گیلان است و تولید آن  فقط در این استان است .

برای تهیه این هنر دستی از نخ های ابریشمی رنگارنگ استفاده می کنند و با استفاده از قلاب روی پارچه ای طرح های زیبا و رنگی را میدوزند.

اصالت و تولید بیشتر این هنر همان طور که از اسمش مشخص است در رشت رونق دارد. ازنقش هایی که با این هنر بافته می شود بر روی کیف و کفش، لباس، روتختی، کوسن و روی پشتی و … استفاده می شود.

رشتی دوزی در صنایع دستی استان گیلان

شال بافی :

دست بافته های سنتی که در ماسال، شاندرمن و هشتپر بیشترین حجم تولید را دارد برای تهیه آن از پشم گوسفندان استفاده می شود و معمولا بدون اضافه کردن رنگ، با همان رنگ پشم از آن استفاده می شود.

شال بافی در صنایع دستی گیلان

عروسک های کاموایی :

عروسک های کوچک و بزرگ کاموایی که با دست دوخته می شود و کلمه ماسوله هم روی آنها دوخته شده است بیشتر در ماسوله به چشم میخورد و به عنوان یادگاری و سوغاتی فروش خوبی دارد.

عروسک های کاموایی در صنایع دستی گیلان

لباس محلی:

لباس های زنانه گیلانی، لباس های شاد و رنگارنگی است که دامن های آن چین های فراوانی دارد.

این لباس ها با تمام زیبایی هایی که دارد بسیار راحت است و کاملا پوشیده هستند.

این پوشش براساس شرایط زندگی در منطقه زندگی و نوع کار مردمان هر منطقه و متناسب با فصل سرما و فصل گرما تهیه می شود.

لباس های محلی گیلان بیشتر در شهرستان های قاسم آباد، تالش، رودبار، رشت و سیاهکل تولید و دوخته می شود.

لباس محلی در صنایع دستی گیلان

منبت کاری:

منبت کاری روی چوب در گیلان به دلیل وجود چوب های فراوان رونق دارد.

در این هنر با استفاده از ابزار مخصوصی همچون مغار روی چوب را کنده کاری می کنند و نقش های بسیار زیبایی را ایجاد می کنند.

منبت کاری در صنایع دستی گیلان

مینای خانه بندی (میناکاری):

میناکاری در استان گیلان طرفدار های زیادی دارد چرا که مردم این استان زیبا رابطه خوبی با رنگ های شاد مینایی دارند.

مواد اولیه در مینا کاری نقره خالص استرلینگ با تزئین آب طلا و رنگ های معدنی می باشد.

از تولیدات زیبا و گرانبهای این هنر میتوان به آینه و شمعدان، سرویس چای خوری و … اشاره کرد.

میناکاری در صنایع دستی گیلان

کدوی منقوش:

از دیگر صنایع و هنر دست مردم گیلان میتوان به ایجاد و طراحی نقش ها و نگاره های زیبا روی کدو که کدو قلیانی نام دارد اشاره کرد. مرکز تولید این هنر در شهر های آستانه اشرفیه و لاهیجان است.

در گذشته ها از این کدو های نقش دار شده به عنوان قلیان استفاده می کردند.

صنایع دستی گیلان

 

امیدواریم این مقاله برای شما مفید بوده باشد.

 

User Rating: Be the first one !
برچسب ها

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا
بستن
بستن